Hoogeloon, Hoofdstraat 68 Protestantse Kerk    Hoogeloon - Eersel Eersel, Markt 38

Welkom

Geschiedenis

Agenda

Activiteiten

Kerkdienstenrooster

Bloemen

Bloemschikken

kerkblad

Kerkdiensten Audio

Contact opnemen

Preken

Diaconie

Visie en beleid

Kerkverhuur

Zaalverhuur

ANBI gegevens

Info van Bergeijk

Info van Bladel

Gemeenten Regio

Links

   

 

Zoeken met Google:

 

Dienst in Hoogeloon op 10 augustus 2014

Voorganger Ds. M.J. Kreeft


Welkom ouderling
Stilte
Lied 89: 1 en 4
V: Onze hulp in de Naam van de Heer
A: DIE HEMEL EN AARDE GEMAAKT HEEFT
V: drempelgebed
A: AMEN
Lied 89: 5

Lied 299j bij wijze van Kyrie en Gloria

Gebed bij de Schrift blz.446 DB

1e lezing Jona 2:1-11
zingen: lied 130a: 1 en 2
2e lezing Matteus 14: 22-33
zingen: lied 195
overdenking
orgelspel
zingen: lied 272

gebeden met lied 368g
brengen van gaven, tafel wordt klaargemaakt
zingen lied 387 als Tafellied

Beurtspraak
v: Vrede met u allen
a: VREDE OOK MET U
v: De harten omhoog
a: WIJ HEFFEN ZE OP TOT GOD
v: laten wij danken de Heer onze God
a: HET PAST ONS DANK TE ZEGGEN
Tafelgebed 32 Kapel
Onze Vader

Nodiging blz. 805 DB met f en slotzinnen
Vredegroet
Delen en breken
Dankgebed dienstboek blz. 823 no 135

Slotlied 273: 1,2,3

zegen, gezongen amen.

 


Overdenking

 

Herman van Veen zong jaren geleden het lied Suzanne, oorspronkelijk van Leonard Cohen, misschien kent u het wel:
… Daarin wordt dit gezegd over Jezus: ‘’ die het water zo vertrouwde, dat Hij zomaar over zee liep’’.
Het is een lied uit de flower-power tijd, de tijd dat we love, love, love op T-shirts schreven en we heilig geloofden dat er een betere wereld aankwam. Als we daar maar op durfden te vertrouwen!
Voor Leonard Cohen was Jezus iemand die zo’n absoluut vertrouwen had.

Om vertrouwen, om geloof, gaat het in dit verhaal! Maar wat voor geloof?
Onlangs hoorde ik een vrouw vertellen dat ze niet begreep dat de dominees van tegenwoordig niet meer geloven dat Jezus echt over het water liep. Natuurlijk liep Jezus over het water en stilde de storm. Hij was immers een sjamaan, zoals er ook Indiase sjamanen zijn die de wervelwind beheersen …
Ja, als het om geloven gaat vind je opvallende overeenkomsten tussen orthodoxen, de mensen die van-kaft-tot-kaft geloven en esoterische gelovigen.

En dan, aan de andere kant: rationeel denkende mensen kunnen dit natuurlijk onmogelijk geloven.
Dankzij de wetenschap weten we toch dat alleen insecten staande kunnen blijven op de oppervlaktespanning van het water! Geloof in wonderen is voorbij.
Maar is het zo simpel?
Betekent ‘geloven’ dat Jezus op het water liep ook automatisch dat je op God vertrouwt?
En aan de andere kant: Is diegene die het wonder wegdoet uit het geloof, daarmee dichter tot de kern gekomen?

Als je de bijbelverhalen leest moet je erkennen dat het zo niet werkt: ‘het wonder’ op zich leidt eigenlijk zelden tot geloof.
En andersom werkt het ook niet: we hebben sinds de 19e eeuw gezien hoe verwoestend een kil rationalisme kan zijn voor het geloof. En eerlijk gezegd heb ik een sterk vermoeden dat daar een grote oorzaak ligt voor de enorme ontkerkelijking van de afgelopen tijd, er zijn meer oorzaken, maar de nadruk op de ratio is een belangrijke denk ik, dat terzijde.

Geen kaft tot kaft, geen new age, geen kille rationaliteit, hoe dan wel?
Ik denk dat echt geloof geboren wordt uit verwondering.
God doorbreekt onze vrome vanzelfsprekendheden. En God doorbreekt onze rationele vanzelfsprekendheden. Hoe?
Door naar ons hart te dingen. Hij wil ons aanraken, verwonderen …
Daarom mag het wonder ook niet gezien worden als een soort mes op de keel: geloof! Of ga verloren!
En het wonder is ook niet een soort illustratie van datgene wat we al wisten: nl. dat we ten diepste allemaal goddelijk zijn en als we maar tot het juiste inzicht komen dan kunnen we wat Jezus kon…… NEE! Matteus is daar in ieder geval niet zo optimistisch over, getuige wat hij vertelt over Petrus’ uitstapje op het water!


Maar laten we eerst even langs de tekst lopen om te horen wat er wel en wat er niet staat. In tegenstelling tot wat vertaald is loopt Jezus niet over het meer, maar over de zee. Dat is in bijbeltaal synoniem aan dood en dreiging. Jezus neemt het dus op tegen de machten van de dood.
De zee en de eenzaamheid die Jezus zoekt, het zijn plaatsen waar de mens aan zichzelf overgelaten is, plaatsen waar je met de afgrond wordt geconfronteerd.

Hoe overleef je hier?
Hoe houd je het vol?
In deze zee, diep in deze zee bad ook Jona tot God, zo hoorden we.
Pas als je zo het woordje ‘’zee’’ verstaat, begrijp je waarom Jezus zijn leerlingen moet dwingen om in het schip te gaan zonder Hem, Hij is immers hun steun en toeverlaat, Hij redt hen uit problemen en nu moeten ze alleen! Toch, als ze leerlingen van Hem willen zijn, dan moeten ze ook leren op God te vertrouwen, zonder dat Hij erbij is.
“Toen Hij hen weggestuurd had’’, lezen we, ‘’ging Hij de berg op om er in afzondering te bidden.’’ Waarom?
Misschien zoekt Jezus alsnog de eenzaamheid om met de dood van Johannes in het reine te komen. Dat zou goed kunnen als je bedenkt wat hieraan voorafgegaan is:
Hij is vanaf dat moment, als-ie hoort van de dood van Johannes, constant belaagd geweest door grote groepen mensen en pas nu is er even rust, afzondering …
Jezus zelf heeft bovendien volgens Matteus in hoofdstuk 11 Johannes Elia genoemd, en van hem gezegd dat met hem het Koninkrijk van God zich baanbrak ….
Betekent zijn dood dan nu dat dat Koninkrijk verder weg is dan ooit? Wat staat Hem nu te wachten, kan Hij doorgaan, moet Hij doorgaan?

In deze aanvechting zoekt Jezus het bij zijn God en Hij doorwaakt de nacht.
Maar dan opeens realiseert Hij zich dat zijn leerlingen Hem nodig hebben …en dan lezen we: tegen het einde van de nacht kwam Hij naar hen toe …
Ja, hoe gaat dat …. Soms kom je zelf uit een diepe crisis door weer oog en oor te krijgen voor de nood van anderen. Hier lijkt iets dergelijks te gebeuren …

Zijn leerlingen komen niet vooruit, want de wind was tegen. De vaart is eruit. Hoezo vertrouwen?
Gevangen in het doodsgebied, in het donker, met alle zorgen en angsten die je bespringen als hoge golven….. kunnen ze geen kant meer op….maar dan, tegen het einde van de nacht komt Jezus naar hen toe ….gaande over de zee!

En dat brengt ons terug bij de vraag: liep Jezus dan echt over het water? Wat moeten we daarvan geloven?

Twee dingen: het eerste is dit:
Het wordt niet alleen van Jezus gezegd.
Job belijdt over de Eeuwige: ( hfdst.9:8) ‘’Hij schrijdt voort over de hoogten der zee’’ en psalm 89:9 zegt van God: ‘’Gij heerst over de overmoed der zee; als haar golven zich verheffen, stilt Gij ze.’’
Jezus gaat over de zee, daarmee zegt Matteus als het ware: deze Jezus is werkelijk Gods Zoon. De zee is ook voor Hem, net als voor God, geen belemmering als het erom gaat bij de Zijnen te komen die in nood zijn.

Dat is het ene: de duidelijke boodschap van de evangelist: in deze Jezus wordt God zichtbaar.
En hij laat het de leerlingen belijden, nadat Jezus over de golven naar hen toegekomen is en nadat hun verbijstering en paniek door hemzelf zijn weggenomen: werkelijk, deze is de Zoon van God.

Het tweede is dit: en het kan niet vaak genoeg gezegd worden: de evangeliën zijn geen biografie van Jezus. Het zijn getuigschriften: opdat jullie geloven dat Jezus de door God gezalfde is, de Christus en gelovende het leven hebt in Zijn Naam, schrijft Johannes. En die intentie deelt hij met alle evangelieschrijvers. De evangeliën zijn na de opstanding geschreven: ‘’ze ademen de opstanding’’, heeft iemand ooit eens gezegd.
En wat nu ook precies het historische gehalte is van deze geïsoleerde geschiedenis, ze gaat in elk geval terug op het gegeven van Jezus’ overwinning op de dood. Daar is ook dit verhaal een getuigenis van!

Gaan over het water van de zee is in bijbeltaal: de dood onder de knie hebben.

Bij God en bij Jezus heeft de dood niet het laatste woord.
Maar kunnen we dat geloven?
De discipelen zien Hem over de zee gaan en ze raken in paniek: een spook!
Hoe vaak gebeurt het niet dat we Gods bevrijdend handelen niet herkennen, dat het ons angst aanjaagt! Zijn omgang met ons is vaak zo anders dan we ons voorstellen, zo niet vanzelfsprekend. We denken misschien van niet, maar in werkelijkheid projecteren we onze angsten en verlangens op God …..in plaats van te beginnen bij de verwondering ….

Ik ben, zegt Jezus, Hij zegt niet Ik ben het, Hij zegt Ik ben, wees niet bang.
Is dat niet prachtig?
Ik ben, wees niet bang, dat is genoeg: Hij is, Hij bestaat, wees niet bang.
Nee, Jezus is niet gekomen om al onze verlangens te vervullen. Wel om onze angst weg te nemen. Angst voor de stormen die soms tekeer gaan in ons leven. Hij kwam om ons te laten ervaren: God bestaat. De Eeuwige is en de Eeuwige is betrouwbaar.

Ja …maar …. dat dacht Petrus ook, toch?
‘’Heer, als U het bent, zeg me dan dat ik over het water naar u toe moet komen.’’ Als Jezus werkelijk Gods Zoon is, dan wil hij er helemaal voor gaan!
Maar Petrus moet leren dat navolging geen imitatie is. Wij zijn God niet! Wij zijn Jezus niet!
Tja, had-ie nu maar alleen oog gehad voor Jezus en niet gelet op de wind ….hoor je dan in traditionele preken.
Maar hoe doe je zoiets in het echte leven? Je kunt toch niet alleen oog hebben voor Jezus en doen alsof het niet stormt om ons heen?

Jij ‘’kleingelovige’’, zegt Jezus haast teder.
En zulke mensen vist Jezus op: hoe vaak heeft Petrus dat niet ervaren in zijn leven.
Keer op keer werd hij weer op zijn voeten gezet, opgetild uit het diepste diep …

Het is en blijft een wonderlijk verhaal. Zo heeft Matteus het denk ik ook bedoeld: om ons te verwonderen. En om ons te bemoedigen.

We zijn mensen die zonder zachte dwang niet het schip in zouden gaan. Doorsnee tobbers, die door tegenwind en bijgeloof halverwege blijven steken. Maar Jezus komt naar ons toe, grijpt onze hand, klimt aan boord en komt binnen in ons tekort en onze angst en stilt de storm.

Leonard Cohen had toch ongelijk: Jezus vertrouwde niet het water, maar God vertrouwde Hij – de God die geen mens laat zakken.

Ik ben, wees niet bang,
Lof zij de Eeuwige,

Amen.